Risicomanagement goed inzetten betekent een balans vinden tussen risico's nemen en risico's beheersen. Risicomanagement heeft duidelijk twee kanten: een harde kant (‘structuur') en een zachte kant (‘cultuur'). Ook hier is een goede balans nodig.

Bij de ‘harde' kant gaat risicomanagement over het evenwicht brengen in de spanning tussen hoge ambities en bijbehorende investeringen enerzijds, de liquiditeitspositie anderzijds. Door te kijken naar mogelijke toekomstige tegenvallers en hoe deze te beheersen, is de organisatie in staat een betere afweging te maken bij investeringsbeslissingen.

Bij de ‘zachte' kant is risicomanagement meer onderdeel van de interne controle, een set beheersmaatregelen voor zeer uiteenlopende risico´s - strategisch, tactisch en operationeel:  risico's die vaak verborgen zitten in de organisatie en niet gekoppeld kunnen worden aan de operationele processen.

Voor een succesvolle implementatie van risicomanagement zal behalve er aandacht voor de ‘harde kant' van risicomanagement (processen, procedures, stuurinformatie) aandacht moeten zijn voor de ‘zachte kant': risicobewustzijn, communicatie, onderling vertrouwen. Bij de zachte kant is een randvoorwaarde dat risicomanagement geborgd wordt in de cultuur van de organisatie.

Risicomanagement moet een permanent proces worden binnen een organisatie. Na de uitvoering van een risicomanagement project begint het werk pas: hoe kan het proces beter in de organisatie ingepast worden, op operationeel, tactisch en strategisch niveau? Alleen door op elk niveau feedback voor verbetering te krijgen en te gebruiken, worden mensen bij risicomanagement betrokken en wordt het proces in de organisatie verankerd.

Succesvol risicomanagement vereist de inzet en betrokkenheid van iedereen. Binnen de organisatie moet er een cultuur bestaan waarbij alle betrokkenen zich bewust zijn van risico's en de beheersing van deze risico's. De cultuur in organisaties bepaalt vaak of en hoe er over risico's wordt gepraat. Transparant samenwerken moet op bestuurdersniveau worden geïnitieerd en door het managementteam worden gestimuleerd.

Communicatie

Bij het beheersen van risico's is communicatie cruciaal. Risicomanagement is pas effectief wanneer  alle betrokkenen alle voor hen relevante informatie bezitten. Alleen gedeelde risico's zijn beheersbaar. Communiceren over risico's is echter niet vanzelfsprekend. Deels omdat er persoonlijke of organisatiebelangen mee gemoeid kunnen zijn, deels omdat sommige risico's domweg niet worden gezien. Effectief communiceren over risico's betekent dus naast procedureel risico's onderkennen en acties meedelen die nodig zijn om het risico te verkleinen, ook dat het risico benoemd en gemeenschappelijk maakt wordt. Zo wordt persoonlijk en wederzijds eigenaarschap en verantwoordelijkheidsgevoel gecreëerd. 

Feedback

Feedback - tussen collega's, tussen verschillende managementlagen, tussen bestuur en raad van commissarissen - speelt een belangrijke rol in het risicobewustzijn van de organisatie. De diverse niveaus binnen de organisatie hebben voor een goede feedbackfunctie behoefte aan uiteenlopende informatie afkomstig uit het risicomanagementproces.

Proces en draagvlak

Voor een effectieve implementatie is het belangrijk om het proces van risicomanagement centraal te stellen. Risicomanagement is niet alleen het implementeren van een structuur. Het vraagt om interventie op een aantal niveaus. Een model alleen is niet genoeg. Een cultuur- en gedragsverandering is nodig, er moet draagvlak gecreëerd worden.